Polska i Izrael.. bratnie narody
Słowo „bratnie” nie jest bezpodstawne jeśli zwrócimy uwagę na dzieje obydwu narodów, na wyłaniające się z nich podobieństwa i paralele. Utrata niepodległości, doświadczenie niesprawiedliwości politycznej, samotna walka o prawo istnienia – to tylko niektóre elementy swoistej płaszczyzny doznań. Owa płaszczyzna, trudna i nieprzewidywalna, jednakowoż prowadzi do głębszego rozumienia spraw, empatii, oglądu rzeczywistości. Nam, Polakom łatwiej jest rozpoznać cierpienie i radość, jakie były.. nadal są udziałem narodu żydowskiego w historii jego państwowości.
Położenie obu narodów
Pierwszą ważną wiadomość o Polsce oraz Izraelu zyskujemy analizując miejsce, jakie Bóg wyznaczył nam na ziemi. Wiele mówi nasze położenie geopolityczne.
Polska – kraj w Europie środkowo-wschodniej, usytuowany na granicy ścierających się ze sobą systemów politycznych: Wschodu i Zachodu. Fakt ten wielokrotnie powodował, że znajdowaliśmy się w epicentrum konfliktu. Dwa potężne, pod względem gospodarczym oraz militarnym mocarstwa Europy: Niemcy i Rosja walczyły o swoje wpływy w Polsce. Często oczekując jej całkowitego podporządkowania się.
Izrael – kraj Bliskiego Wschodu, lądowy pomost między Afryką a Azją Środkową. To położenie sprawia, że ziemie Izraela były zawsze pożądanym obszarem dla każdego bliskowschodniego państwa. Dwie historyczne potęgi: Egipt oraz Babilon-Asyria, czyniły go zwykle bądź to ofiarą konfliktu pomiędzy nimi, bądź bezpośrednim celem ich agresji.
Historia wskazuje, że mimo znacznej od siebie odległości, obydwa państwa – Polska i Izrael – często znajdowały się w potrzasku między mocarstwami, które ich kosztem dążyły do zwiększenia swoich politycznych, a także militarnych wpływów.
Utrata niepodległości
Zarówno Izrael, jak i Polska przez długi czas nie były obecne na mapie świata.
W XVIII wieku nasza Ojczyzna utraciła swoją niepodległość. Jej ziemie zostały podzielona między trzech sąsiadów: Rosję, Prusy i Austrię. Od 1795 do 1918 roku Polacy walczyli o przetrwanie jako naród zachowując swój język, kulturę i religię. Nie były to lata biernego wyczekiwania na wolność. Tysiące naszych rodaków zapłaciło życiem w walce przeciwko obcemu jarzmu. Polska nie pozwoliła, aby zaborcy zniszczyli jej tożsamość, nie zaniknęły narodowe aspiracje Polaków. Po 123 latach odzyskaliśmy upragnioną wolność.
Izrael stracił swoją państwowość na prawie 2000 lat! Po zburzeniu Jerozolimy w 70 r. ne naród żydowski został rozproszony; pozbawiony politycznej suwerenności aż do roku 1948. Przez ten czas Żydzi w diasporze strzegli swojej odrębności kulturowej i religijnej. Wierni odrębności narodowej nie pozwolili na asymilację. Cudem odzyskali swoją ziemię, a także prawo do istnienia jako naród po tragedii Holokaustu w czasie II wojny światowej. Cudem było odrodzenie się języka hebrajskiego, nieużywanego przez 1600 lat. Cudem wreszcie były powroty Żydów z różnych części świata, różnych kultur; którzy zdołali wrócić do swej ziemi, by na nowo stworzyć jednolity naród. Od tamtego momentu aż do dziś wielu oddało.. .nadal oddaje życie, by strzec nie tylko wolności, ale wręcz istnienia swojej ojczyzny.
Brak suwerenności lub jej mocne ograniczenie
Izrael i Polska doświadczyły ciężaru walki o niepodległość w czasie trwania pozornej wolności.
XX wiek przyniósł Polsce niewyobrażalną dewastację oraz cierpienie podczas II wojnie światowej. Po jej zakończeniu Polska została pozbawiona prawa do samodecydowania o swoim losie, nawet o swoich granicach. Na konferencji jałtańskiej w 1945 roku inne narody wyrokowały o jej kształcie, obcych wpływach, zabierając Polsce prawa do samostanowienia.
Podobną rzeczywistość obserwujemy w Izraelu. Teoretycznie suwerenny kraj cały czas nękany jest przez wrogie kraje arabskie i grupy terrorystyczne. Niepodległość Izraela coraz mocniej ograniczana jest rezolucjami wydawanymi przez społeczność międzynarodową. Zauważamy jak stopniowo Izrael pozbawiany jest prawa do samorządzenia, do samoobrony, dbania o bezpieczeństwo swoich mieszkańców, a nawet do zachowania ziem, które historycznie, legalnie należą do niego.
Opuszczenie przez inne narody
Zarówno Polska, jak i Izrael zna smak opuszczenia, zdrady, alienacji. Obydwa narody nie raz doświadczyły niesprawiedliwości i krzywdy wynikających z decyzji politycznych partnerów.
Polska, mimo zawartych układów o wzajemnej pomocy, na początku II Wojny Światowej długo czekała, aż sojusznicy okażą wsparcie występując zbrojnie przeciwko niemieckiemu agresorowi. Podobnie, podczas Powstania Warszawskiego, kiedy Armia Czerwona deklarująca się jako „przyjaciel” Polski, czekała bezczynnie patrząc na wykrwawiających się obrońców stolicy, a samo miasto jest równane z ziemią przez rozjuszoną armię Wehrmachtu.
Podobnie Izrael. Mimo deklarowanego poparcia znacznej części ówczesnej społeczności międzynarodowej, pozostał sam w walce z przeważającą siłą arabskich najeźdźców, którzy w ten sposób odpowiedzieli na proklamację niepodległości Izraela. Niestety, również niektórzy wcześniej głosujący za utworzeniem państwa Izrael; w czasie trwania arabskich protestów – wyrażali nadzieję, wręcz pewność, że nowo powstałe państwo syjonistyczne zostanie stłumione w zalążku.
Ten syntetyczny obraz pozwala wysnuć hipotezę, że być może z narodem żydowskim łączy nas znacznie więcej niż 1000-letnia wspólnota dziejów na naszych ziemiach? Jeśli spojrzymy na sytuację Izraela dziś przez pryzmat naszej historii, naszych narodowych doświadczeń.. być może refleksja poprowadzi nas do miejsc rozumienia i współczucia, które przedstawią rzeczywistość w szerszym pryzmacie? Podejmijmy więc próbę samodzielnej, sprawiedliwej oceny niewielkiego kraju na Bliskim Wschodzie; polityki, jaką inne państwa wobec niego prowadzą.
Poland and Israel kindred nations
The word kindred is not without merit if we look at the history of both nations, at their similarities and parallels. Deprivation of independence, experience of political injustice, unsupported fight for right to existence, those are only few elements on their ground of experience. This difficult and unpredictable ground leads to deeper understanding of matters, empathy and view on reality. To us Poles it is easier to understand suffering and joy that have been and still are the part of the Jewish history.
Location of both nations
The major information about Poland and Israel we get when we study the location which God has chosen for our nation. We can see a lot looking at geopolitical position.
Poland – country in Middle-East Europe is situated on the borderline of two clashing political systems: East and West. That fact has many times caused us to be in the centre of conflicts. Two powerful economically and military powers of Europe: Germany and Russia have fought for impact upon Poland often expecting total submission.
Israel – the country in Middle-Est, terrestrial bridge between Africa and Middle Asia. That position has caused Israel to be the sought after area for each Middle Eastern country. The two historical Powers: Egypt and Babylon-Assyria caused Israel to be either a casualty of conflict between them or a direct target of their aggression.
History shows as that despite the distance between that two countries, Poland and Israel have often been caught in a trap between powers which have increased its political and military influence at their cost.
Deprivation of independence.
Both Israel and Poland haven’t existed on the map of the world for a long time.
In 18th century our country lost its independence. Its territory was divided among three neighbours: Russia, Prussia and Austria. Since 1795 to 1918 Poles have scrambled for survival, preserving its language, culture and religion. These were not years of passive awaiting for freedom. Thousands of people laid down their lives fighting against the foreign yoke. Poland didn’t allow the annexationists to destroy its identity. After 123 years we regained our longed-for freedom.
Israel has lost its freedom for almost 2000 years. After destroying Jerusalem in 70, Jewish have been scattered, deprived of their sovereignty until 1948. During that time Jewish in diaspora guarded their cultural and religious individuality. Being faithful to its national identity, never allowed assimilation. Miraculously reclaimed their land and the right to existence as a nation after a tragedy of Holocaust during WWII. Resurgence of Hebrew language that haven’t been used for 1600 years have been a miracle. Also return of Jews from different parts of the world, different cultures to their land and creating again one nation has been a miracle. Since that moment till present day many have laid down their lives to keep that freedom and existence.
Lack of sovereignty or its strict limitation.
Israel and Poland have experienced the burden o fight for independence at times of superficial freedom.
20th century have been for Poland time of unimaginable devastation and suffering during WWII. After it Poland was deprived the right to decide about its future, even about its borders. At Yalta conference in 1945, other nations decided about its future shape depriving Poland the right to self-determination.
Similar reality we can observe in Israel. This theoretically free country has been harassed by hostile Arabic countries and terrorist organisations. Independence of Israel has been more and more restricted by resolutions announced by international community. We observe that step by step Israel is being deprived the right to self-determination, self-defence and protection of its citizens, even the right to its own land that legally and historically belongs to it.
Desolation by other nations.
Poland and Israel know the taste of betrayal and alienation. Both nations many times have experienced injustice and injury as a consequence of its political partners decisions.
Poland despite the agreement of mutual assistance, at the beginning of WWII waited for a long time for its allies to come against German aggressor. Also during Warsaw Uprising, the Red Army declaring support, stood inactively looking at the bleeding to death Polish soldiers and the city being ruined by Wehrmacht army.
Israel despite the guarantees of support from international community, stood alone in a fight against the Arabic invader, who that way responded to Israel’s proclamation of independence. Unfortunately also those who voted for creating the nation of Israel, at time of Arabic protests declared hope even confidence that newly created Zionist nation will be nipped in the bud.
This picture lets us to formulate a hypothesis, that maybe we have much more in common with Israel than 1000 years of mutual existence on our land. If we look at the present situation of Israel, having in mind history of our nations, maybe that reflection will lead us to the place of understanding and compassion, and enable us to see things in the big picture. Let us try to act on mere and fair evaluation of this small nation on Middle East, and politic of other nations towards it.